Osman bin Maz'un-Hayırlı Selef

       Osman,ilk müslümanlardan,kendisinden önce on üç kişi müslüman olmuş..O ondördüncüsü..En başından tanık olmuş,tada ve acıya..İmanın halavetini,acısını tatmakta bulmuş biri o.Habeşistan a hicret edip özgürce yaşamak isteyenlerden,orada Mekke müslüman oldu haberine sevinip hemen geri dönenlerden..Hani Necm suresinin,efendimizi her göreni dinleyeni necm etmeye ki ashab yıldızlar gibidir, kudretli ayetlerini okuyunca o mübarek dil,mümin kafir,müşrik ister istemez secdeye gitmişti bütün başlar,müminlerde umut,müslüman oldu Mekke,müşriklerde korku,atalarımızı bırakamayız tövbe,zaten biz lata uzzaya secde etmiştik!!Tat ve acı,umut ve korku zaten hep bir meyvenin ayırt edilemeyen katmanları gibi değil mi..Osman dönünce Mekke ye,görür ki Mekke aynı Mekke,işkence aynı işkence eman verilenlerse rahat bir nebze..Ve amcası,koskoca Velid bin Mugire...
       Velid bin Mugire deyip geçemeyiz,Kur ana ismiyle değil ama fiiliyle,düşüncesiyle geçmiş biri o,hani Kuran şu adama indirilmeli değil miydi vesvesesine neden olan zekası,edebiyatı,zenginliği,itibarı,sezişi,sözünün dinlenişi,ve Kur anı ölçüp biçişi...Vallahi bu bir insan sözü değildir deyişi,Kureyş e,ve kendi korkularıyla tehdit edilişi..Eğer sen o peygambere tabi olursan sana ne derler,atalarından vazgeçti demezler mi,düşündü,taşındı,ayetle sabit,tekrar düşündü taşındı,yüzünü astı ve kararını bildirdi,bu bir sihir....Kahrolası nasıl ölçüp biçti dedirten Rabbe...
       Asabiyet önemli asabiyet güçlü Mekke de yine de eman veriyor yeğenine,tüm müminler işkence görürken,Osman rahat amcası sayesinde,ama sadece bedenen..Ruhu rahat bırakmıyor,ve kararını verip herkesi toplayıp ilan ediyorlar emanın kaldırıldığını..Hemen ardından dinlediği bir şiire ettiği itiraz yüzünden,dövüldü,gözleri kapandı,ama o imanın tadını almıştı...

Ela küllü şeyin ma halallahü batil
Ve küllü neimin la mahalete zail
Allah tan başka her şey boş,her şey batıl,
Bütün nimetler gelip geçici,hepsi zail..
Hayır diyor Osman,cennet nimetleri geçici değildir.Yaptığı itiraz bu,tavizsiz iman bu,dobralık,eğip bükmemek,kem küm etmemek bu,ince düşünmek bu,nimet deyince bu dünyayı hatırlamamak bu,imrenilesi bir şey bu...

Medine ye de hicret ederek,iki hicret ederek iki hicretli oldu Osman..Bedir de gazi..Hemen arkasından hastalanıp,vefat ederek efendimizin alnından öpüp cennetül bakiye defnettiği ilk muhacir sahabi..Ve hayırlı selef..Efendimiz buyuruyor,ve taşını mezarına kendi elleriyle dikiyor:

Osman ibni Maz'un bizim için ne güzel bir selef,ahirete bizden önce giden ne güzel bir kimsedir....
Efendimiz in oğlu İbrahimcik de hemen arkasından vefat edince,haydi sende hayırlı selef Osman a katıl diyordu..

Ala harf üzere iman etmeyen böyle oluyor,vefa sahibi böyle oluyor,iyi günde kötü günde beraberlik böyle oluyor,acıdan tat almak böyle oluyor.Ne diyor efendimiz:
Şu üç şey kendisinde buluna kimse imanın halavetini tadar(tadını alır)..
*Allah ve resulunun kimseye herşeyden sevimli gelmesi,gönlü sevgiyle dolması
*Sevdiğini Allah için sevmesi
*Yeniden küfre dönmeyi ateşe atılmak gibi görmesi...

Suheyl bin Amr

          Müşriklerden bir hatip..Sözü dinlenen hem de hakim,hikmet sahibi..Kendince etraflıca düşünen biri,Kureyş'in antlaşma temsilcisi..Bir peygamber rüyası var,binler umut var müslümanlarda,hedy develer,ihramlar ve Kabe ye özlemler var.Bir kerecik görmek umuduyla yanan bir sürü kalp var.Karşılarında ise sonuncu olarak anlaşmaya gelen Suheyl bin Amr var.Efendimiz islam ol diyor,kabul etmeyince de Allah dilediğini hidayete erdirir,sen erdiremezsin ayetini okuyordu.Suheylin iyi bir dili var,kavmine hizmeti var.Yazıya müdahele edişi var.En ağır şartları anlaşmaya koyuşu var,Hudeybiye yi ne ağırlaştıran bir havası var..Besmelede Rahmanı tanımayışı,Resulullah yazdırmayışı,bizden size sığınan iade edilecek,sizden bize gelen verilmeyecek çifte standardı var..Ömer r.a.ın şunun ön iki dişini sökeyim de konuşamasın deyişi var.Hani efendimiz,kimsenin vücudunu ayıplı hale getiremeyiz,ben peygamber olsam da Allah beni aynı hale getiriverir diyordu,hem O nun hakkında ne olacağını bilemezsin deyişi kulağına çalınıyor da Hudeybiye de,Ömer r.a. senin hakkında bir umudum olmasa boynunu uçururdum diyordu.Tam anlaşmanın üzerine ebu Cendel geliyordu sığınarak,efendimiz mahsun onu bana bırakın diyordu,sahabeler itiraz edip ağlıyordu..Ama Suheyl kabul etmiyordu..Henüz anlaşma yapmadık dediyse de peygamber,o zaman yapamayacağız diyordu..Anlaşma yapıldı,Ömer şaşkın,kalbi itiraz halinde,ömrü bu günü telafi halinde,Ebu bekir sıddik,hep sadık,vardır peygamberin bir bildiği...Peygamber üzgün,tatmin olmuyor sahabeleri,yanında ümmü seleme,istişare ehli,ihramdan çık kurbanını kes Ya Resulallah,seni takip ederler...Ettiler,kurbanlar kesildi,ihramdan çıkıldı,Kabeyi göremeden....
 
          Zaman neler getirdi...Cendeller çoğaldı,biraz uzakta birlik oldu,gele gide kimler müslüman, mümin oldu,kaç gönül fetholdu.Gönüllerle gide gide Mekke fetholdu.Muzaffer ama mütevazi peygamber,Mekkelilere siz tulekasınız,serbestsiniz,hürsünüz demişti..Seni kerem biliriz diyen Suheyl,imanedip tulekanın önüne geçti.Samimi hali onu çok ağlayan sahabe yaptı.Ömrü Hudeybiye yi telafiyle geçti.Efendimizin sınır nöbetine biçtiği değere ulaşmak için çok namaz,çok kuranla beraber ömrü sınırda geçti,ribat ehli oldu...

          Ebu Bekir  r.a.,hamdediyordu.Suheylin bir Hudeybiyedeki haline bakıp,bir de Veda haccında efendimiz traş olurken teberrüken gözüne sürdüğü efendimizin saçlarını okşar haline..Nereden nereye...Ölüden diriyi çıkaran Hadi ye...

          

Guder

Ne adı var,ne nesebi..Bir tek efendimizin bir kerelik hitabı kalmış akıllarda..Hazırladığımız çocuk sahabe kartlarında şükür kimseye çıkmadı derken,okulda dağıtılınca alıvermiş tatlı mı tatlı bir çocuk,Guder i..Öğretmeniim benim adım Guder mi?deyince gördüm gözlerinin içini,ve Guder ne sevimli göründü gözüme,ne kadar bizden biri...

Enes diyor ya bana bir gün bile bunu neden böyle yaptın,neden böyle yapmadın demedi efendimiz.Hiç bir çocuğa kızmadı,diyor ya..Her çocuğa yapabileceği görevler verir,takip edermiş ya..Yine bir çocuğa bir salkım üzüm veriyor,bunu annene götür diyor.Yolda giden çocuk,üzümden bir tane alıyor,bir tane daha,bir tane daha,bir tane daha ve üzüm bitiveriyor..Aradan bir iki gün geçiyor ki Efendimiz soruyor karşılaştığı çocuğa,ne yaptın ,götürdün mü üzümü annene?Çocuk,düşünüp yiyiverdim ben onu deyince,vefasız manasında,Guder,demiş efendimiz...

Tufeyl Bin Amr

Her hidayetin önünde iyi bir gidişat var.Tufeylde de öyle..Cömert, iyiliksever, samimi, canayakın..Sözden anlayan,şiirden,tesirli söz söyleyen..Her hidayetin önünde küçük büyük engeller var,aşılması gereken..Tufeylde de, bir çift küçük pamuk,pamuk ipliğiyle bağlı delalete..Her hidayette bir nur var,Tufeylde de ,yolunu aydınlatan..

Tufeyl,bunca iyiliğiyle,tanınan bilinen ikram gören bir Devsli.Yine hac yapmaya niyetlenmiş,yine Kabe de hac,tavaf ve putlara hediyeler sunmaya gelmiş birisi.Kureyş hep ikram etse de ona b kez farklı,farklı bir ihtimam var,farklı bir yere gelişi sözün.Kureyşten çıkan biri var.Sözü sihirli,evlatla babayı kadınla kocayı ayırmış,Kureyş i bölmüş.Uyarıyorlar Tufeyli,kavmini korumak istersen sakın onu dinleme..Korkuyor Tufeyl,sakınıyor,olur da sözü kulağıma erişirse diye kulağına pamuk tıkıyor,yönünü Kabe ye verip tavafa gidiyor.Karşısında efendim,namaz kılıyor,kulak tıkalıysa da göz büyüleniyor,bu huşu bu duruş alıp beni getirdi istemeden taa yanına diyor Tufeyl,gözünü alamadığı efendimizin sesi,pamuğa rağmen kulaklarına doluyor..Zaten kalp görüyor,kalp duyuyor...Söz içine işliyor,efendimizi takip ediyor,içten içe konuşarak,sen diyor kendine iyiyle kötüyü,güzelle çirkini ayırabilirsin,çıkar şu pamukları,doğruysa alır kabul edersin,yanlışsa yoluna devam edersin..Kapıyı çalıyor izin istiyor,ona izin veriliyor,hidayet veriliyor.İhlas ve muavizeteyn veriliyor..Ben böyle güzel söz işitmedim diyor..

Kavmine giderken istediği bir işaret üzerine ona yolunu aydınlatacak bir nur veriliyor da adı zünnur,oluyor..

Kaç modern tıkaçla kapalı kulaklarımız
Ne kadar nura muhtaç karanlıklarımız
Evinin yolunu takip etmiyor ayaklarımız
Artık nereye döneceğini bilmiyor ayaklarımız
Ahir zamanda biz bizim yüzümüzden yapayalnızız...

Huzeyfe Bin Yeman

Sır saklayana verilir.Sırla onurlanan kişi,sızdırmaz küp olur içindeki suyu,sırlanır ayna olur huyu.Huzeyfe..Vefanın,zekanın,doğruluğun müşahhaslaştığı sahabe,sohbetle yetişen yani.Sadece sohbetle yetişen değil,sırla özelleşen biri..Peygamberin sırdaşı..Neler var hayatında kim bilir,babası aslen Mekke li,ama karışıp gittiği yer Medine..Müslüman olup sırdaşı olacak sevgilinin yanına gidince,henüz hicret edilmemişken Mekke de,telaşı ondan belki,soruşu,Ya resulallah ben muhacir miyim,ensar mı?İki müthiş seçenek,ecri ayetle sabit.Ve muhayyer bırakılışı,ikisi arasında,hangisini istersen ondansın Huzeyfe..Ve ensardır Huzeyfe,yardımcı hep yardımcı..Önce sevgiliye,ardından Ömer e,Nihavendde onun elleri,Azerbaycanda izleri.

Çok dokundu bana Huzeyfe nin halleri,sevgilinin diliyle sırlanan sözleri,sağlamlaşan vefası,doğru sözlülüğü.Babasıyla yolda gidişi,Bedir savaşı galiba,azıcık müslümanlar adama ne kadar ihtiyaçları var,müşrikler babasıyla Huzeyfe yi onlara karşı savaşmayacaklarına söz vermeden bırakmazlar.Varınca sevgilinin yanına anlatılır durum,savaşamazsınız der Peygamberimiz.Sözünüzde durun...

Çok dokundu bana Huzeyfe nin halleri,babası ve bir ihtiyar arkadaşı kadınların çocukların başındadır.Yürekleri hesaplaşmada.Şimdi gelecek şehadeti,az sonra gelecek ölüme tercihte..Bırakıp gidiyorlar kadınları,çocukları kendi hallerine bir mağaranın içinde..İkisi de birazdan Hakka kavuşuyorlar..Huzeyfe koşuyor,babası müslümanlar tarafından vurulmuş,baba arkadaşı müşrikler tarafından..Müslümandan gelen okla vurulmak,kardeşin hedefine rastlamak,bir tarafının kendi tarafından vurulması,ne acı.Ne dengeyi bozan bir hal,ama Huzeyfe itidalli,bozulmuyor muvazenesi,nasıl yerleşmiş diline dua bu kadar,ani olaylarda çıkmaz mı insanın gerçek kelimeleri...Allah sizi affetsin diyor,diyetini kabul etmiyor babasının,bağışlıyor kardeşlerine...

Dinlemek başka,canın dilinden.Ne okusam öyle kalmadı elimde.Ama Huzeyfe nin dilinde bir fitne teyakkuzu var tüm kayıtlarda,içinde onca münafığı tutmak kolay mı,dilinde fitneden kurtulma yolları,dua oruç namaz..O sırlanmış kalpten pay almaya çalışması dostların sormaları,en büyük fitne nedir diye ve tarifi Huzeyfe nin,anlatması bizim sıklıkla yaşadığımız ahir zaman hallerini.Sana hayır ve şer sunulduğunda hangisini yapacağını bilememen,düşündüğün halde bulamaman işin içinden çıkamamandır..Ahir zamana uyarısı,her topluluğa o topluluğun münafığı baş olmadan kıyamet kopmaz demesi.Nifak ve fitnenin yakıcılığı...Dostların denemesi kendini mihenk taşında,Ömer soruyao mesela,Ey Huzeyfe ben var mıyım o münafıklar arasında?Hayır Ya Ömer..Ya atadıklarım?Bir tane..Ama sır..Feraset bulur çıkarır,Ömer bir kapıdır,doğruluk kapısı,sorar yine Huzeyfe ye,kapı açılır mı yoksa kırılır mı?Kırılır...

Ey Rabbül Alemin..Huzeyfe nin kalbindeki sır hakkı için,sırla kalplerimizi..Kardeşlerimizden gelen oklara karşı koru dengemizi,bağışla fitneye tutulan münafık hallerimizi...

Ebu ZER

Yalnız yürüsek..Biraz düşünsek,biraz gülsek,biraz ağlasak kendi kendimize,yalnız,tıpkı yaşamdan bir sayfa kopyalar gibi...Bir farketsek,yalnızlık ve yürümenin kendileştireceğini böylesine..
Yapayalnız yürümek sahralar,çöller üstünde altın alev güneşin altında..Saatlerce yürümek,zamanı unutarak.Zaten umut bağlamadığın yaşlı yorgun bineği yarı yolda bırakarak,ki belki de bedenindir o binek,yürümek..
Size binek bulamıyorum diye hüzünlenen kalbi hatırlamak.Gözleri dolu yürümek.O kalpten kopamamak, arkasında kalamamak,ardı sıra yürümek.Yanına birini bile beklemeden,aramadan,konuşmadan,söylenmeden,sızlanmadan.Arkada kalanların kirleneceği Tebük seferinde,yapayalnız yürümek,oturup kalmamanın tek çaresi yürümek...Kafilenin arkasından yetişme ihtimalini düşleyerek yürümek..

İnsanın yürüyüşünden yaşamı anlaşılır ancak.Yaşam başlı başına bir yürüyüştür çünkü.Karaltı halinde görünürken bir insanın görünüşü uzaklardan bilen bilir,korkmayın,O Ebu Zer dir.Yalnız yürür,yalnız yaşar,yalnız ölür,yalnız dirilir.Yalnızlık onda başlı başına bir zenginliktir.Ne kadar fakr içinde olsa o zerrü simin kaynağıdır.Altının mücevherin biriktirilmesine kızışı içindeki maden yatağından belki.Kalabalığa dalıp gidemeyişi,tevhid pınarının sesini uzaklardan bile duyduğunda heyecanlanışı,şair kardeşini gönderip bilgi alışı,tatmin olmayıp,Mekke de Efendimizi,Esselamü Aleyke Ya Rasulallah diyerek selamlayışı,sakla denmesine rağmen,imanın içine sığamayışı,bir ömür hakkı hakikati taşırması gönül testisinden,bundan belki.

Efendimizden bahsederken dostum sevgilim bana şöyle demişti deyip anlatışını duyabilsek.Şehrin kalabalık şaşaalı hayatına itirazına dayanamayanlar onu yanlarından uzaklaştırdıklarında,hani Medine yakınlarında bir eve yerleşip hacılarla sohbet ettiği o eve yerleştiğinde ona misafir olup dinleyebilsek.Bize dostunu anlatsa,sevgilisini,bilemediğimiz tanıyamadığımız kimler varsa daha.Abdullah bin Mesudu..Eski günlerini,hani yol kesen kabilesini,nasıl dönüşebiliriz böyle bir soluğa ümitlensek..Bir kul hırsızlık yapsa,zina etse,yalan söylese de yine de affolur mu deyişini duysak,ve Rabbin merhametini...

Yalnız yürüsek..Sıcakta ya da şu soğukta,biraz yalnız yürüsek,ara sokaklardan, binaları yıkarak gözlerimizle,yerde un ufak olurken taşlar,ayağımız altında kaybolsalar.Uzaktan bir kafile görünse ilerde,içimizde bir acı bir ümit,karmakarışığız,içimize yürürken..Kafileye ulaşsak derin vadilerimizden geçip,bize en tanıdık beyte,beyti atike,kalbimize giderken,huzur çarşısına niyetlenirken...Ebu Zere uğramayı, uğrayıp altın bulmayı düşlesek.Önde Abdullah bin Mesud.Konuşmadan ilerlesek,birbirimize tanıdık.Bozamasa yalnızlığımızı bu tanıdıklık..Yaklaştıkça havanın ağırlaşışını hayra yorsak.Sonra bir evladın sesiyle irkilsek,bu Ebu Zer dir,onun defnine kim yardımcı olur dese..Yalnız yürümüş yalnız yaşamış yalnız ölmüş ve yalnız dirilecek,yalnızlığın onurunu efendimizin diliyle yüceltecek bir insanın arkasından,ağlasak,ağlasak,hiç ses çıkarmadan..Sevgilisinin onu bıraktığı gibi kalmaya ahdetmiş bir vefanın yasını tutsak.Amel, kalp değil ama yaşam standardı olarak bir günü diğerine eşit olmayan bizler..

Küçük Çoban-Abdullah ibni Mesud-

Mekke,tüm arabistandan farklıydı,iklimiyle,coğrafyasıyla bile..Her yerde savrulan kavrulan kum fırtınalarındaki sahralar çöllere karşı Mekke de bağrı yanık kara dağlar..Yağmura hasret dağlar ateşinden kararmış belki,belki hasretinden,onun için mi teselli edilmiş yeryüzünün en güzel karasıyla,beytullah la..
Kalbim Mekke benim..Onun için yönüm Mekke ye doğru,sükuna erebilseydim,Medineye giderdim,yeşillenseydim ve uzağa düşseydim Taife belki..Şehirleşebilseydi içim Cidde ye..Ne bileyim,dağ bayır yüksek rakım Mekke..Gösterdiği içimdeki kara dağların...Yine gönül der ki ya Medine,ya Mekke...Ama daha hiç bir yere gidemedim ki...
Mekke de bir çoban duydum bugün.Tüm günü koyunlarla geçen,yetim,zayıf küçük bir çoban..Tüm gün insanlardan uzakta,ne hisseder,ne söyler,akşam evine neyle döner bilmem,bir hayat böyle nasıl geçer hayal edemem..
Bir gün iki ziyaretçi gelir küçük çobana.Hem yaşça,hem ahlakça olgun..Bize biraz süt sağar mısın derler.Renklerinden belli durumları,aç susuz ve yorgun.Sağamam der çoban ben emanetçiyim.Koyunlar benim değil.İçi ezilir çobanın,bu ziyaretçilere ikram edememekten,ama içleri kırılmaz misafirlerin,onlar aldıkları cevapla memnun.Bana koça gelmemiş bir koyun göster der biri,çoban işaret eder bir kuzuyu..Kuzuya yaklaşır,yüzü gözü sözü güzel zat,birşeyler mırıldanır,okşadıkça küçük göğsünü süt dolar taşar adeta fışkırır,ziyaretçiler doyar,çoban doyar,bana da öğretirmisin söylediklerini der şaşkınlıkla..O serin el,başını okşar çobanın,sen öğrenmeyi çok seven bir çocuksun...Ve bu dudaklardan daha ne cümleler duyacaktır,bahtiyar çoban..Birisi Kur anı indiği tazelikte okumak isterse onun gibi okusun diyecektir..Anlayacaktır ki bu ses bu yüz ve mucizeler sahibi,efendimizdir...
Artık o,müslümanların ilklerindendir.Ömerden önce şehadet bulmuş,Ömer in takdirini kazanmış ender sahabilerdendir.Ömer ona,her zerresi ilim dolu bir kulübecik diyecektir.Irak a gönderirken,ona benim de ihtiyacım olduğu halde sizi kendime tercih ettim diye not gönderecek,değerini bilsinler isteyecektir...
Küçücüktür,Abdullah bin Mesud..Zayıf,kısa ve küçücük bedeni yorulmaz,kendini hizmete adar her daim,söylenmeden anlar,efendimizin her hizmetine o koşar,aileden biridir sanki...Bir gün efendimizin yanındaki sahabilere ağaçtan meyve toplarken esen rüzgar,bacaklarını açıverir..Küçücük topukları ve incecik baldırları görünür..Gülüşür ister istemez sahabiler.Ve efendimizin sesi duyulur,şu gördüğünüz iki zayıf baldır ve iki küçük topuk terazide uhuddan ağırdır..
Ağırdır Abdullah,yerinde ağırdır kolay kolay yıkılmaz,sözü dilinde ağırdır,kendinden geçmedikçe sökülüp atılmaz.Bir gün Kabenin yanında,makamı İbrahim de ille,Allah tan başka kendisini kurtaracak hiç bir yakını olmadığını bilerek ama bunu imanla bilerek,Kuran okur.Errahmaaan...Büyülenmiş gibi dinler müşrikler,en sonunda kendilerini gelir bayıltıncaya kadar döverler.Ne acı duyar ne pişmanlık...
Savaşta yanında iki genç,ebu cehili soran ve sözlerini tutup onu yere yığan,Muaz ve kardeşi,ama bitmemiş işi,Abdullah ı bekliyor belli.Abdullah basıyor ayağını göğsüne ebu cehilin.Ebu cehil,gururundan taviz vermez,ey çobancık çok yüksek yamaçlara çıktın sen,ve kopar kafası,acınası gururu işe yaramaz zelil eder Allah,o kavmi tarafından öldürülen zelil mi olur diye kendini kandırsa da..Başı taşınır Abdullah ça Resulullaha..
Abdullah bin Mesud,dinledikten sonra yutkunmakta zorlandığım,hissettiğim ağırlık..Çok hafif görünmüş oysa..